این دعای شریف در منابع به دو نقل آمده است :

1- نقل اول

این حدیث را اولین بار شیخ جلیل مرحوم فضل بن حسن طبرسی صاحب کتاب تفسیر شریف مجمع البیان در کتاب کنوز النجاح (1) نقل کرده است و در مورد شأن صدور آن به طور مختصر می نویسد :« این دعا را حضرت صاحب الزمان در عالم خواب، به ابی الحسن محمد بن احمد بن ابی اللیث در شهر بغداد در مقابر قریش تعلیم نموده و ابی الحسن مذکور از ترس کشته شدن به مقابر قریش گریخته و پناه برده بود سپس به برکت این دعا از کشته شدن نجات یافت . ابی الحسن مذکور گفته است که آن حضرت به من تعلیم فرمود که بگو : 

«اللّهم عَظُمَ البَلاء وَ بَرِحَ الخَفاء وَ انْکَشَفَ الغِطاء وَ انْقَطَعَ الرَّجا وَ ضاقتِ الأرضُ وَ مُنِعَتِ السّماء وَ  أنت المُسْتَعانُ وَ إلیکَ المُشْتَکی وَ عَلیکَ المُعَوَّلُ فی الشِّدَه وَ الرَّخاء اللّهم صلِّ علی محمد وَ آل محمد اولی الأمر الّذین فَرَضْتَ عَلینا طاعَتهم وَ عَرَّفْتَنا بِذلک مَنْزِلَتَهُم فَفَرِّجْ عَنّا بِحَقِّهِم فَرَجاً عاجلاً قریباً کَلَمْحِ البَصَر أوهوَ أقْرَبُ یا محمَّد یا علی یا علی یا محَّمد إکْفیانی فإنَّکُما کافیای وأنْصرانی فإنَّکما ناصرای، یا مولایَ یا صاحِبَ الزَّمان، الأمان الأمان الأمان، الغوث الغوث الغوث، أدرکنی أدرکنی أدرکنی»

راوی می گوید : «امام در هنگام گفتن یا صاحب الزمان به سینه خود اشاره کرد»

به نظر می رسد اشاره حضرت به این معنا است که در وقت گفتن «یا صاحب الزمان» باید ایشان را قصد کنیم.

این دعا را به این روایت در جمال الاسبوع (2) صفحه 281، علامه مجلسی در بحارالانوار(3) جلد 91 صفحه 90 و عیسی اهری در صحیفه المهدی(4) صفحه 6 و شیخ علی اکبر نهاوندی در کتاب العبقری الحسان فی احوال مولانا صاحب الزمان(5) جلد 6 صفحه 697  و جواد قیومی اصفهانی در صحیفه المهدی صفحه 158 (6) نقل کرده اند.

2- نقل دوم

شیخ مفید در المزار و ابن مشهدی در کتاب المزار صفحه 196 و شهید اول (7)  در المزار صفحه 231 و کفعمی در المصباح (8) صفحه 176 و علامه مجلسی در بحارالانوار جلد 112 صفحه 119 از المزار شیخ مفید و جلد 53 صفحه 257 از کتاب جنه المأوی محدث نوری، این دعا را این چنین روایت کرده اند: «الهی ، عَظُمَ البَلاء وَ بَرِحَ الخَفاء وَ انْکَشَفَ الغِطاء وَ انْقَطَعَ الرَّجاء وَ ضاقتِ الأرضُ وَ مُنِعَتِ السّماء وَ أنت المُسْتَعانُ وَ إلیکَ المُشْتَکی وَ عَلیکَ المُعَوَّلُ فی الشِّدَهِ وَ الرَّخاء اللّهم صلِّ علی محمد وَ آل محمد اولی الأمر الّذین فَرَضْتَ عَلینا طاعَتهم وَ عَرَّفْتَنا بِذلک مَنْزِلَتَهُم فَفَرِّجْ عَنّا بِحَقِّهِم فَرَجاً عاجلاً قریباً کَلَمْحِ البَصَر أوهوَ أقْرَبُ یا محمَّد یا علی یا علی یا محَّمد إکْفیانی فإنَّکُما کافیان وأنْصرانی فإنَّکما ناصران، یا مولانا یا صاحِبَ الزَّمان، الغوث الغوث الغوث، أدرکنی أدرکنی أدرکنی، العجل العجل العجل برحمتک یا ارحم الراحمین بحق محمد و آله الطاهرین»

با اینکه این دعا در منابع مختلف آمده از جمله معدود روایاتی است که در آن اختلاف لفظی چشم گیری دیده نمی شود. بنابراین به نقل این حدیث از مرحوم طبرسی به بعد قابل مناقشه نیست اما اشکالی که به آن وارد است تنها در مورد ابی الحسن محمدبن احمد بن ابی اللیث است که در مورد هویت وی هیچ اطلاعی در دست نیست لذا این خبر واحدی است که صدور آن با شهرت فتوائیه (9) به اثبات رسیده است.

  1. کنوز النجاح ازجمله کتابهای قدیمی ادعیه است که متاسفانه علی رغم جستجوی بسیار درکتابخانه های معتبر نسخه ای از آن یافت نشد.
  2. علی بن موسی بن طاووس الحلی «جمال الاسبوع بکمال العمل مشروع» طبقه الاولی، قم، منشورات دارالذخایر، 1411
  3. بحارالانوار، ج91، ص90
  4. عیسی اهری، صحیفه المهدی، تهران، انتشارات موسسه رسالت، 1385
  5. علی اکبر نهاوندی، العبقری الحسان فی احوال مولانا صاحب الزمان، ج6، قم، انتشارات مسجد مقدس جمکران، 1386، ص697
  6. جواد قیومی اصفهانی، صحیفه المهدی، تهران، چ4، دفتر انتشارات اسلامی، 1383، ص158
  7. محمدبن مکی عاملی (شهید اول)، «المزار»، مؤسسه المعارف الاسلامیه، 1416، ص231
  8. تقی الدین عاملی کفعمی، المصباح، ج2، قم، منشورات الرضی، 1405،ص 176
  9. شهرت فتوائیه از ظنون معتبر است که عبارت است از مشهور بودن فتوا در مسأله ای که وارد نشده در آن دلیل معتبری ولی قدما از فقها به آن مسأله اتفاق نظر دارند، جعفر سبحانی ، الموجز فی الفقه، چ14، قم، مؤسسه الامام صادق، 1404، ص160